Filtry są jednym z najważniejszych elementów systemu rekuperacji. To one odpowiadają za jakość powietrza nawiewanego do budynku oraz chronią centralę wentylacyjną przed zabrudzeniem. Nieprawidłowo dobrane lub zaniedbane filtry mogą prowadzić do spadku wydajności, wzrostu hałasu oraz pogorszenia jakości powietrza w pomieszczeniach. W praktyce wielu użytkowników nie wie, jakie filtry stosować, czym różnią się poszczególne klasy oraz kiedy warto zastosować filtr o wyższej skuteczności. W tym artykule wyjaśniono, jak prawidłowo dobrać filtry do rekuperacji, aby system działał efektywnie i bezpiecznie.

Rola filtrów w systemie rekuperacji

System rekuperacji zawsze wyposażony jest w co najmniej dwa filtry. Jeden na nawiewie powietrza zewnętrznego, drugi na wywiewie powietrza z budynku. Filtr nawiewny odpowiada za oczyszczanie powietrza, które trafia do wnętrza domu. Zatrzymuje pyły, kurz, pyłki roślin, a w przypadku filtrów o wyższej klasie również drobne cząstki smogu. Filtr wywiewny chroni centralę przed zanieczyszczeniami pochodzącymi z wnętrza budynku, takimi jak kurz, włókna czy sierść.

Prawidłowo dobrane filtry zapewniają stabilną pracę wentylatorów, ograniczają zabrudzenie wymiennika ciepła oraz pozwalają utrzymać wysoką sprawność odzysku ciepła przez długi czas. Ich jakość ma bezpośredni wpływ na komfort użytkowników oraz koszty eksploatacji systemu.

Klasy filtrów stosowanych w rekuperacji

Filtry do rekuperacji klasyfikowane są według normy ISO 16890, która zastąpiła wcześniejszy podział na klasy G i F. Obecnie stosuje się oznaczenia oparte na skuteczności filtracji cząstek o określonej wielkości.

Najczęściej spotykanym rozwiązaniem jest filtr klasy Coarse, który zatrzymuje większe cząstki kurzu i pyłu. Jest to filtr podstawowy, stosowany głównie jako ochrona wstępna lub w instalacjach o niskich wymaganiach jakościowych.

Filtry klasy ePM10 oraz ePM2,5 są znacznie skuteczniejsze i zatrzymują drobniejsze cząstki pyłów zawieszonych. Filtr ePM2,5 odpowiada mniej więcej dawnym filtrom klasy F7 i jest obecnie jednym z najczęściej rekomendowanych rozwiązań do domowych instalacji rekuperacji. Zapewnia dobrą ochronę przed pyłkami roślin, kurzem oraz smogiem.

W miejscach o bardzo dużym zanieczyszczeniu powietrza lub u osób szczególnie wrażliwych, takich jak alergicy, stosuje się filtry o jeszcze wyższej skuteczności. Należy jednak pamiętać, że im wyższa klasa filtra, tym większe opory przepływu powietrza.

Jak dobrać filtr nawiewny do warunków zewnętrznych

Dobór filtra nawiewnego powinien uwzględniać lokalizację budynku oraz jakość powietrza zewnętrznego. W rejonach wiejskich i podmiejskich, gdzie głównym problemem są pyłki i kurz, wystarczający może być filtr o średniej klasie skuteczności. W miastach oraz obszarach dotkniętych smogiem zaleca się stosowanie filtrów ePM2,5, które skutecznie ograniczają napływ drobnych pyłów.

Warto również wziąć pod uwagę porę roku. W okresach grzewczych, gdy stężenie pyłów zawieszonych rośnie, filtr o wyższej skuteczności znacząco poprawia jakość powietrza w pomieszczeniach. Należy jednak kontrolować jego stan, ponieważ szybciej się zabrudza i wymaga częstszej wymiany.

Filtr wywiewny i jego znaczenie

Filtr wywiewny często bywa bagatelizowany, jednak pełni bardzo istotną funkcję. Chroni wymiennik ciepła oraz wentylatory przed zabrudzeniem pochodzącym z wnętrza budynku. Dzięki niemu wymiennik pozostaje czysty, a sprawność odzysku ciepła nie spada.

W większości instalacji stosuje się na wywiewie filtry o niższej klasie skuteczności niż na nawiewie. Ich zadaniem nie jest oczyszczanie powietrza dla użytkowników, lecz ochrona urządzenia. Regularna wymiana filtra wywiewnego jest równie ważna jak wymiana filtra nawiewnego.

Wpływ filtrów na wydajność i hałas rekuperacji

Każdy filtr powoduje spadek ciśnienia w instalacji. Im wyższa klasa filtra, tym większe opory przepływu. Zbyt gęsty filtr zastosowany w instalacji, która nie została do tego przystosowana, może prowadzić do zwiększonego hałasu oraz pracy wentylatorów na wyższych obrotach.

Dlatego dobór filtra powinien uwzględniać możliwości centrali wentylacyjnej. Nowoczesne rekuperatory są przystosowane do pracy z filtrami o wyższej skuteczności, jednak wymagają one regularnej kontroli i wymiany. Zaniedbanie filtrów prowadzi do spadku wydajności, wzrostu zużycia energii oraz pogorszenia komfortu akustycznego.

Jak często wymieniać filtry w rekuperacji

Częstotliwość wymiany filtrów zależy od warunków zewnętrznych, klasy filtra oraz intensywności pracy systemu. W typowych warunkach domowych filtry wymienia się co kilka miesięcy. W rejonach o dużym zanieczyszczeniu powietrza lub w okresach intensywnego pylenia może być konieczna częstsza wymiana.

Warto regularnie kontrolować stan filtrów i reagować na sygnały takie jak zwiększony hałas instalacji, spadek wydajności lub komunikaty centrali wentylacyjnej. Regularna wymiana filtrów to jeden z najprostszych i najtańszych sposobów na utrzymanie rekuperacji w dobrej kondycji.

Najczęstsze błędy przy doborze filtrów

Do najczęstszych błędów należy stosowanie filtrów o zbyt wysokiej klasie bez uwzględnienia możliwości centrali. Innym problemem jest rzadko wykonywana wymiana filtrów lub stosowanie zamienników niskiej jakości, które nie spełniają deklarowanych parametrów.

Błędem jest również całkowite pomijanie filtra wywiewnego lub jego nadmierne zanieczyszczenie. Takie praktyki prowadzą do zabrudzenia wymiennika i skrócenia żywotności urządzenia.

Najważniejsze informacje

Dobór filtrów do rekuperacji powinien być świadomą decyzją opartą na warunkach zewnętrznych, potrzebach użytkowników oraz parametrach technicznych centrali wentylacyjnej. Filtr nawiewny odpowiada za jakość powietrza w pomieszczeniach, a filtr wywiewny chroni urządzenie przed zabrudzeniem. Zastosowanie filtrów o wyższej skuteczności poprawia jakość powietrza, ale wymaga regularnej kontroli i wymiany. Prawidłowo dobrane i serwisowane filtry pozwalają utrzymać wydajną, cichą i energooszczędną pracę systemu rekuperacji przez wiele lat.